Suplementacja składnikami odżywczymi w Akwarium Naturalnym

( 05-04-2009 )

Dla lepszego, zdrowego wzrostu roślin

To naturalne, że zaraz po wsadzeniu roślin do akwarium uważamy, że należy im dostarczyć składników odżywczych. Choć uważa się, że to lądowe rośliny potrzebują nawożenia, by się rozwijać, mogą bowiem rosnąć tylko kiedy zapewni się im właściwą ilość światła i wilgotność, to tak samo jest z roślinami wodnymi. Najpierw musimy stworzyć im odpowiednie środowisko w akwarium. Odżywianie staje się niezbędne, kiedy czynniki takie jak podłoże, światło, filtracja, temperatura wody czy podawanie CO₂ ulegają zmianie. Jeżeli już na początku, bez namysłu dodamy odżywki, rośliny nie przyswoją ich, zamiast nich skorzystają z odżywek glony, które będą się mnożyć wykorzystując nadmiar składników odżywczych w wodzie. Natomiast jeśli najpierw zapewnimy roślinom odpowiednie warunki do rozwoju, a dopiero potem dodamy suplementację odpowiednimi odżywkami, nasze rośliny będą rosły zdrowo. Potrzebne im są do tego azot, fosfor, potas oraz pierwiastki śladowe np. żelazo. Azot i fosfor są potrzebne w naprawdę dużych ilościach, ale te składniki akurat występują w akwariach w nadmiarze, dostarczane w rybich nieczystościach i resztkach rybiej karmy. Natomiast potas i pierwiastki śladowe wykazują na ogół niedobory. Podstawowa zasada suplementacji w Akwarium Naturalnym to zachęcenie roślin do przyswajania nadwyżek składników odżywczych poprzez dostarczanie brakujących pierwiastków.

Wykorzystanie płynnych nawozów

Zastosowanie płynnych nawozów to najwygodniejsza forma suplementacji składnikami odżywczymi w akwarium. Obecnie dostępna jest szeroka gama nawozów, jednakże te zawierające azot i fosfor zasługują na większą uwagę. W akwarium mamy do czynienia z azotanami (NO₃) i fosforanami (PO₄), pochodzącymi z rybich nieczystości, resztek niezjedzonego pokarmu oraz Power Sandu w podłożu. Zasadniczo są one absorbowane przez rośliny akwariowe, jednakże jeśli występują w nadmiarze mogą przyczyniać się do rozwoju glonów. Nawozy, które nie zawierają azotu i fosforu są wykorzystywane jeżeli w akwarium nie ma ryb lub rośliny akwariowe rosną tak gęsto, że nie ma zapotrzebowania na azot i fosfor. Odżywki Green Brighty STEP 1 do STEP 3 nie powinny przyczyniać się do rozwoju glonów, ponieważ nie zawierają azotu i fosforu. Nawozy z serii Green Brighty zawierają wodę morską z głębin Morza Japońskiego, która poza pierwiastkami śladowymi takimi jak żelazo, magnez i mangan ma w swoim składzie niezbędne minerały potrzebne do rozwoju roślin. Brighty K to płynny nawóz, który dostarcza tylko potas. Potas należy podawać codziennie, ze względu na to, że stymuluje on fotosyntezę roślin.

Główne zasady suplementacji

Rośliny akwariowe nie są w stanie przyswoić odpowiedniej ilości składników odżywczych, o ile te nie występują we właściwych proporcjach. Nawet jeśli azot i fosfor występują w nadmiarze w naszym zbiorniku, rośliny nie przyswoją ich, jeśli będzie za mało innych niezbędnych składników. Dlatego naszym podstawowym zadaniem jest podaż potasu i pierwiastków śladowych, aby stymulować rośliny do absorbowania innych składników odżywczych.

Wykorzystanie nawozów stałych

Poza płynnymi nawozami w Akwarium Naturalnym, stosuje się również stałe nawozy, które umieszcza się w podłożu. Używany podczas budowy podłoża Power Sand, dostarcza podstawowych składników odżywczych. Jednakże tracą one swą skuteczność mniej więcej po upływie roku. Przyjmując ten okres czasu jako pewną wskazówkę, należy uzupełnić podłoże składnikami odżywczymi używając Multi Bottom albo Iron Bottom, które umieszcza się w podłożu. Multi/Iron Bottom to nawóz w postaci pałeczek, jego powierzchnia jest pokryta pierwiastkami śladowymi. Raz umieszczony w podłożu, uwalnia składniki odżywcze powoli, te zaś są systematycznie absorbowane przez korzenie roślin. Taka suplementacja jest szczególnie efektywna w przypadku roślin o kształcie rozety, silnie ukorzenionych, np. Cryptocoryne czy Echinodorus. Ponadto dla rodziny Echinodorus skuteczny jest także Iron Bottom. Rośliny te mają liście, wykazujące tendencję do tracenia barw, kiedy w akwarium jest zbyt mało żelaza. Umieszczając ten nawóz należy koniecznie włożyć go głęboko w podłoże. Jeśli umieścimy nawóz zbyt płytko lub jest on wystawiony na działanie słupa wody, składniki odżywcze wypłukują się do wody i mogą powodować jej mętnienie, a także stymulować rozwój glonów. Przy użyciu Bottom Release możemy bezpiecznie umieścić nawozy głęboko w podłożu.

Używanie płynnych dodatków

Płynne nawozy są dodawane do akwarium raz dziennie, ale są też inne środki, które stosuje się by zapobiegać problemom lub je rozwiązywać. I tak na przykład preparat Green Gain, który zawiera naturalnie pozyskiwane hormony roślinne oraz wysoce skondensowane pierwiastki śladowe, wspomaga rozwój nowych pędów roślin. Najefektywniej działa jeśli jest dodawany zaraz po wsadzeniu lub przycinaniu roślin. Wzmocnione działanie ECA, dzięki obecności żelaza, poprawia kolor liści i nowych pąków. Funkcja żelaza to także absorbowanie go przez roślinność dla wytwarzania barwników w procesach fotosyntezy (chlorofil i karoten). W konsekwencji nie tylko rozwiązuje problem blaknięcia liści, ale również rozjaśnia zieleń liści oraz intensyfikuje czerwień roślin czerwonych. Obecność kwasów organicznych w ECA pomaga roślinom absorbować składniki odżywcze poprzez powierzchnię liści. Skuteczność działania wzmocni używanie dodatków wraz codzienną dawką nawozów płynnych. Należy pamiętać, że stosowanie dodatków w małych dawkach daje oczekiwane rezultaty, zbyt duża doza lub stopniowe gromadzenie się odżywki w akwarium, wywoła niepotrzeby ich nadmiar w kolumnie wody.

Dozowanie i zestawienia nawozów płynnych

Aby wybrać odpowiedni typ nawozu należy wziąć pod uwagę ile czasu minęło od założenia akwarium oraz na jakim etapie rozwoju znajdują się umieszczone w nim rośliny. W początkowej fazie od instalacji zbiornika podstawowy zestaw to Green Brighty STEP 1 oraz Brighty K. Azot i fosfor wykazują tendencje do nagromadzenia się zwłaszcza w początkowej fazie, natomiast suplementacja potasem i pierwiastkami śladowymi stymuluje rośliny do absorbowania składników odżywczych. Kombinację należy zmodyfikować do składu Green Brighty STEP 2 (wzbogacone o pierwiastki śladowe, zwłaszcza żelazo) i Brighty K, po ok. 3 miesiącach od założenia akwarium, kiedy to rośliny wchodzą w etap intensywnego wzrostu. Dodatek ECA jest wskazany, jeśli liście zaczynają blaknąć albo zależy nam na intensyfikacji czerwieni roślin łodygowych. Wraz ze zrostem przyswajania składników odżywczych przez rośliny, które rosną coraz gęściej w tym czasie, należy również zwiększać dawkę nawozów dodawanych do akwarium. Jeśli w akwarium, w którym rosną gęsto heliofity jest niewiele ryb, może wystąpić niedobór azotu i fosforu. W takim przypadku poprawimy rozwój roślin światłolubnych używając Green Brighty Special LIGHTS. Dla roślin cieniolubnych należy zastosować Green Brighty Special SHADE.

Stymulacja przyswajania składników odżywczych

Jedna z najważniejszych reguł jeśli chodzi o suplementację składnikami odżywczymi w Akwarium Naturalnym to dodawanie ich dokładnie wtedy, kiedy są roślinom potrzebne. Idealnie byłoby podawać małe dawki składników kilka razy dziennie, jednakże praktyczniejszym rozwiązaniem jest podanie właściwej dawki raz dziennie - rano, kiedy dociera światło, podaż CO₂ i oświetlenie są wówczas również odpowiednie. Rośliny akwariowe muszą przeprowadzać fotosyntezę i otrzymywać odpowiednią dla wzrostu dawkę energii, aby z kolei absorbować dostarczone składniki odżywcze. Zdarza się, że rośliny akwariowe przestają rosnąć, pomimo właściwej dawki CO₂ i światła. Przyczyną może być twardość wody, która koliduje z właściwym przyswajaniem składników odżywczych przez roślinność. Wpływa na to rodzaj zastosowanych kamieni, jeśli zawierają wapń/wapno i magnez, składniki te mogą się wypłukiwać i podnosić twardość wody. Kiedy duża ilość takich elementów znajduje się w wodzie, zakłócają przyswajanie żelaza i innych pierwiastków śladowych przez rośliny akwariowe , co może doprowadzić do blaknięcia liści. Aby rozwiązać ten problem należy zainstalować Softenizer, który umożliwi roślinom prawidłowy rozwój.